GS Martin Andrew Green, đồng chủ nhân Giải thưởng Chính (3 triệu USD) của VinFuture chia sẻ, Việt Nam là một trong những quốc gia hàng đầu thế giới trong một lĩnh vực tỷ USD.
GS Martin Andrew Green (SN 1948), nhà khoa học người Australia, là người tiên phong phát triển bộ phát tự động và tiếp điểm phía sau (PERC) cho pin mặt trời.
Tối 20/12, GS Martin Andrew Green cùng với 3 GS là Stanley Whittingham (người Mỹ gốc Anh); Rachid Yazami (người Marocco) và Akira Yoshino (người Nhật Bản) đã được vinh danh ở Giải thưởng Chính, hạng mục cao nhất của VinFuture 2023. Đây là giải thưởng nhằm tôn vinh phát minh đột phá kiến tạo nền tảng bền vững cho năng lượng xanh thông qua việc sản xuất bằng pin mặt trời và lưu trữ bằng pin lithium-ion.

Ngay sau khi đạt được giải thưởng danh giá này, GS Martin Andrew Green, “cha đẻ” của công nghệ bộ phát thụ động và tiếp điểm phía sau cho pin mặt trời đã có những chia sẻ thú vị về tương lai phát triển năng lượng xanh ở Việt Nam.
Điện mặt trời từng bị coi là bọ chét trên lưng voi

PV: GS bắt đầu đến với con đường nghiên cứu về pin mặt trời như thế nào?
GS Martin Andrew Green: Ban đầu tôi thích lĩnh vực kỹ thuật điện tử và sau đó là phi điện tử tại Australia. Tuy nhiên, sau đó tôi dần quan tâm tới ngành có thể tạo tác động xã hội lớn hơn. Vào thời điểm đó, năm 1973, Israel đang có chiến tranh nên các nước phát sinh nhu cầu về tìm kiếm nguồn năng lượng mới, trong đó có năng lượng mặt Trời. Kể từ đó, tôi quyết định chuyển từ kỹ thuật điện tử sang nghiên cứu về năng lượng mặt trời, cụ thể là pin mặt trời.
PV: Bước sang lĩnh vực mới nào cũng sẽ gặp nhiều khó khăn, xin GS chia sẻ về những khó khăn này?
GS Martin Andrew Green: Thật ra thời đểm tôi bắt đầu nghiên cứu về lĩnh vực này chủ yếu mọi người lúc bấy giờ đều quan tâm và kỳ vọng nhiều hơn năng lượng hạt nhân. Do đó, phần lớn mọi người thấy không triển vọng vì cảm thấy năng lượng mặt trời không phải nguồn có thể tạo ra nguồn điện lớn với giá phải chăng. Thời điểm đó, sản xuất ra điện đắt đỏ nên họ coi đây là dự án quá tham vọng và không triển vọng
Khi đó, điện hạt nhân quá “nóng” và triển vọng lớn. Trong khi đó, điện mặt trời chỉ như con bọ chét trên lưng con voi vậy.
Nhiều người, ngay cả các chuyên gia cũng tỏ ra hoài nghi và khó chấp nhận hướng nghiên cứu của tôi. Sự thay đổi chỉ diễn ra từ từ khi họ nhận thấy công nghệ phát triển.

Nghiên cứu của tôi là chuyển đổi năng lượng. Từ năm 1994, chúng tôi nghiên cứu hiệu suất pin thì tỉ lệ chuyển đổi năng lượng chỉ khoảng 19%. Nhưng sau đó, chúng tôi tìm hiểu được, cơ chế khả năng đạt hiệu suất cho pin có thể lên tới 30%. Dần dà, các mục tiêu tiếp theo của chúng tôi là 25% và 20%.
Đến nay, phần lớn doanh nghiệp trong ngành điện lực cho là năng lượng mặt trời có thể tạo ra sản lượng lớn với giá phải chăng. Thậm chí, chi phí còn rẻ hơn trong tương lai.
Nhiều doanh nghiệp đã đầu tư cho điện mặt trời và cạnh tranh nhau. Họ cho rằng đây là năng lượng sẽ phát triển và chiếm tỷ trọng lớn trong các quốc gia vào năm 2050.


